Ana içeriğe geç
IB

IB Diploma Programı'nın gerçek akademik zorluk düzeyi

IB Diploma'nın zorluğu yapısından gelir: beş grubun hepsi zorunlu, 3-4 ders HL, sınav ve uzun ödevler bir arada, 24 puanın yanında diploma koşulları.

Tom Harrison7 dk okuma

IB Diploma Programı zordur, ama zorluk tek bir dersin ağırlığından çok programın yapısından gelir: beş ders grubunun her birinden ders almak zorunludur, derslerin üçü ya da dördü HL'dir, TOK, EE ve CAS derslerle aynı dönemde yürür ve 24 puan diploma için tek başına yetmez. Zayıf olduğunuz alanı programdan çıkaramazsınız ve tek bir zayıf ders, diğer notlarınız yüksek olsa bile diplomayı riske atabilir. Bu yazı zorluğun bu dört kaynağını resmi IB kurallarıyla açıklıyor ve her biri için hangi becerinin erken kurulması gerektiğini anlatıyor. Dönem dönem bir plan için IB Diploma yol haritası yazısına bakabilirsiniz.

Birinci kaynak: zayıf alanı dışarıda bırakamazsınız

IB Diploma'da altı ders alınır ve şu beş grubun her birinden en az bir ders zorunludur: dil ve edebiyat çalışmaları, dil edinimi, bireyler ve toplumlar, fen bilimleri ve matematik. Farklı dillerde iki dil ve edebiyat dersi, dil edinimi dersinin yerini tutabilir. Sanatlar grubu zorunlu değildir; yerine ikinci bir fen, bireyler ve toplumlar ya da dil dersi alınabilir. Yani sayısal alanda güçlü bir öğrenci dil ve edebiyat dersini, sözel alanda güçlü bir öğrenci de matematik ve fen dersini programdan çıkaramaz.

Derslerin en az üçü, en fazla dördü HL, kalanı SL düzeyindedir. HL ile SL aynı not tanımlarına göre değerlendirilir ve aynı puanı verir; fark, HL'de daha geniş bir bilgi, anlayış ve beceri alanının değerlendirilmesidir. ESS gibi bazı disiplinlerarası dersler iki grubu birden karşılar ve programda bir ders yeri açar. Zorluğu belirleyen çoğu zaman en zor HL dersi değil, öğrencinin en zayıf olduğu gruptaki derstir.

İkinci kaynak: 24 puan tek başına yetmez

Her ders 1 ile 7 arasında notlanır; TOK ve EE birlikte en fazla 3 puan ekler ve en yüksek toplam 45'tir. Diploma için en az 24 puan gerekir, ama zorluğu artıran asıl şey yanındaki koşullardır: tüm derslerde, TOK'ta ve EE'de not verilmiş olmalı, her dersten en az 2 alınmalı, en fazla iki tane 2 ve en fazla üç tane 3 ve altı not olmalı, HL derslerinden en az 12, SL derslerinden en az 9 puan gelmeli, CAS tamamlanmalı ve TOK ile EE'de E olmamalıdır. Bu koşullar, yüksek notlarla dengelenemeyen bir zayıf dersi doğrudan diploma sorununa çevirir: beş dersten 7, bir dersten 1 alan aday diploma alamaz.

Notlar sınıf sıralamasına göre değil, belirlenmiş standartlara göre verilir. Bu, zorluğun bir başka yüzüdür: sınıfın ortalaması düşük olsa da notunuz ölçütlere göre belirlenir ve sınıfta ilk sırada olmak, ölçütü karşılamadığınız bir derste notunuzu yükseltmez. Koşulların tamamı ve örnek not dağılımları için IB Diploma mezuniyet şartları yazısına bakabilirsiniz.

Üçüncü kaynak: not üç ayrı değerlendirme türünden gelir

Derslerin çoğunda not, programın sonundaki yazılı sınavlara dayanır. Bunun yanında bazı alanlarda uzun süreye yayılan, öğretmen gözetiminde tamamlanan ve IB'nin dışarıdan değerlendirdiği ödevler vardır. Derslerin çoğunda okul içinde yapılan görevler de bulunur; bunları ya IB dışarıdan değerlendirir ya da öğretmen puanlar ve IB moderasyonla kontrol eder. Fen derslerindeki laboratuvar çalışması, öğretmen değerlendirmesinin kullanıldığı işlere bir örnektir.

Bu karışım iki ayrı beceri ister. Sınavlarda çoktan seçmeli soru nadirdir; puanın büyük kısmı yazdığınız cevaptan gelir ve sorudaki komut terimi (command term) cevabın biçimini belirler: "describe" ile "evaluate" aynı cevabı istemez. Ödevlerde ise iş uzun bir süreye yayılır ve her ödev kendi değerlendirme ölçütleriyle puanlanır. Sınava iyi çalışan ama uzun ödevi son haftaya bırakan öğrenci de, ödevi iyi yazıp zamanlı sınav pratiği yapmayan öğrenci de puan kaybeder.

Yaygın hatalar ve nasıl önlenir

HataBelirtiÖnlem
Tüm çalışmayı sınav dönemine bırakmakÖdevler ve EE son haftalara sıkışır, sınav tekrarı bölünürOkulun verdiği teslim tarihlerini tek bir takvimde toplamak ve her ödeve bir taslak tarihiyle başlamak
Değerlendirme ölçütlerini okumadan ödev yazmakİyi bir metin, ölçütün istediği kanıtı göstermediği için düşük puan alırYazmaya başlamadan önce her ölçütün istediğini not etmek ve taslağı bu listeyle kontrol etmek
Komut terimini atlamakDoğru bilgiyle yazılmış cevap, istenen biçimde olmadığı için puan kaybederGeçmiş sınav sorularında her sorunun komut terimini işaretleyip cevabı puanlama şemasıyla karşılaştırmak
Kendini sınıfa göre ölçmekSınıf ortalamasının üstünde olmak güven verir ama ölçüt karşılanmamış olabilirKendi önceki sonuçlarınızla ve değerlendirme ölçütleriyle karşılaştırmak
En zayıf dersi ihmal etmekYüksek notlara rağmen 2'ler, 3'ler ya da HL ve SL toplam koşullarına takılmakDiploma koşullarını tahmini notlarınızla düzenli kontrol etmek ve önce en riskli derse zaman ayırmak

Bu hataların ortak noktası, zorluğu tek tek derslerde aramaktır. IB'de risk çoğu zaman derslerin, ödevlerin ve diploma koşullarının aynı anda yürümesinden doğar.

Hazırlık: zorluğa göre hangi beceri erken kurulmalı

Bu zorlukların her biri farklı bir beceri ister ve hiçbiri sınav döneminde birkaç haftada kurulmaz:

  • Zamanlı yazma: Sınav puanının çoğu yazılı cevaptan geldiği için, geçmiş sınav sorularını süre tutarak çözmek ve cevabı puanlama şemasıyla (markscheme) karşılaştırmak programın başından itibaren düzenli yapılmalıdır.
  • Komut terimi okuma: Her derste sık geçen komut terimlerinin ne istediğini kendi cümlelerinizle yazın ve her cevaptan önce sorunun fiilini işaretleyin.
  • Uzun ödev yönetimi: Okul içi görevler, dışarıdan değerlendirilen ödevler ve EE için taslak, geri bildirim ve son hal için ayrı ara tarihler belirleyin.
  • Aralıklı tekrar: Altı dersin içeriğini sınav dönemine kadar taşımak için konuları kısa aralıklarla, sonra giderek seyrekleşen aralıklarla yeniden çalışın ve farklı konulardan soruları karışık çözün.
  • Zayıf grupta erken destek: Programdan çıkaramadığınız zayıf alanda desteği, notlar diploma koşullarına yaklaşmadan önce almak daha kolaydır.

Zorluk program içinde nerede yoğunlaşır

Program ilerledikçe işler üst üste biner: uzun süreye yayılan ödevler, EE, TOK, CAS ve programın sonundaki yazılı sınavların hazırlığı aynı döneme denk gelir. Programın başında ders içeriğini oturtmak, ödevlerin konusunu erken seçmek ve CAS'i düzenli yürütmek, son dönemdeki yükü azaltmanın en somut yoludur. Okulunuzun teslim takvimini alıp tüm dersler için tek bir çizelgede birleştirmek, çakışmaları önceden gösterir. Dönem dönem ayrıntılı bir plan için IB Diploma yol haritası yazısına bakabilirsiniz.

Dördüncü kaynak: EE, TOK ve CAS'in istediği bağımsız çalışma

Çekirdek bileşenler derslerden farklı bir zorluk taşır. EE'de araştırma sorusunu, kaynakları ve yöntemi büyük ölçüde siz belirlersiniz; TOK ise bilginin nasıl edinildiğini ve sınandığını sorgulamanızı ister. İkisi de A ile E arasında not alır ve birlikte toplama en fazla 3 puan ekler. D notu puanı düşürür ama diplomayı tek başına engellemez; E ise iki bileşenden hangisinde olursa olsun diplomayı engeller. CAS not almaz, ama tamamlandığını okul değerlendirir ve tamamlanmadan diploma verilmez.

Bu bileşenlerde zorluk, kimsenin her hafta ne yapacağınızı söylememesidir. Ara tarihleri kendiniz koymak, danışmanınızdan düzenli geri bildirim istemek ve CAS kaydını iş biriktirmeden tutmak bu zorluğu yönetilebilir kılar. Bu alışkanlık programa başlamadan önce de kazanılabilir: kısa bir araştırma ödevini kendi takviminizle bitirmek iyi bir deneme olur.

Sonuç ve Sonraki Adımlar

IB Diploma'nın zorluğu dört yerden gelir: zayıf alanı dışarıda bırakamamak, 24 puanın yanında diploma koşullarını karşılamak, notun yazılı sınavlar ve uzun ödevlerden birlikte oluşması ve çekirdek bileşenlerin bağımsız çalışma istemesi. Bu zorlukların hiçbiri yalnızca daha çok saat çalışarak aşılmaz; her biri farklı bir beceri ister ve bu beceriler program başında kurulduğunda yük daha erken hafifler.

Biz bir IB okulu değiliz; okulunuzdaki programa birebir online IB dersleri ve en fazla 6 kişilik gruplarla destek oluyoruz. Zorlandığınız HL ya da SL dersinde 90 dakikalık, TOK, EE ve iç değerlendirme (IA) çalışmalarında 60 dakikalık birebir derslerle, en zayıf grubunuza ve uzun ödevlerinize odaklanan 10 ya da 20 derslik bir plan kurabilirsiniz.

İlgili Okumalar

Sıkça Sorulan Sorular

IB Diploma'da en zor ders hangisi?
Herkes için geçerli tek bir cevap yoktur: HL ve SL dersleri aynı not tanımlarına göre değerlendirilir ve aynı puanı verir. Pratikte en çok zorlayan ders, öğrencinin en zayıf olduğu gruptaki derstir; çünkü beş gruptan da ders almak zorunludur ve tek bir 1 ya da HL veya SL toplam şartının altında kalmak diplomayı engeller.
HL dersleri SL'den ne kadar zor?
HL'de daha geniş bir bilgi, anlayış ve beceri alanı değerlendirilir; ama iki düzey aynı not tanımlarına göre notlanır ve aynı puanı verir. HL'den 7 ile SL'den 7 toplama aynı katkıyı yapar. Her öğrenci en az üç, en fazla dört HL dersi alır.
IB'de notlar sınıf ortalamasına göre mi verilir?
Hayır. IB sonuçları, öğrencinin sıralamadaki yerine göre değil, belirlenmiş standartlara göre belirlenir. Okul içi görevleri öğretmen puanlar ve IB moderasyonla kontrol eder; yazılı sınavları IB değerlendirir. Bu yüzden sınıftaki sıranız değil, değerlendirme ölçütlerini ne kadar karşıladığınız önemlidir.
TOK ya da EE'den düşük not almak diplomayı düşürür mü?
E notu düşürür, D tek başına düşürmez. TOK ve EE A ile E arasında not alır ve birleşimleri toplama 0 ile 3 arasında puan ekler; örneğin EE'den A, TOK'tan D alan aday yine 2 puan kazanır. İki bileşenden birinde E varsa, diğer notlar ne olursa olsun diploma verilmez.
IB'de 7 puan almak gerçekten mümkün mü, yoksa bu sadece çok yetenekli öğrencilere özgü bir başarı mı?
Mümkün. Notlar sıralamaya göre değil, belirlenmiş standartlara göre verildiği için 7 belirli bir öğrenci grubuna ayrılmış bir not değildir. 7 için konuyu bilmek yetmez: sorudaki komut terimine uygun cevap yazmak, ödevlerde değerlendirme ölçütlerinin istediği kanıtı göstermek ve geçmiş sınav sorularıyla zamanlı pratik yapmak gerekir. Yetenek fark yaratır, ama bu üç alışkanlık çoğu zaman en az onun kadar belirleyicidir.

Sıradaki adım

İlgili Yazılar

Yorumlar

Bu yazıya ilk yorumu siz yapın.

    Yazıya yorum yapın

    Yazıya puanınız (isteğe bağlı)

    Yorumunuz incelendikten sonra yayınlanır.

    Ön GörüşmeWhatsApp