IB öğrencileri için portfolyo hazırlama rehberi
Üç ayrı portfolyo, tek arşiv sistemi: CAS'ta haftalık 15 dakika kuralı ve 7 öğrenme çıktısı, Visual Arts'ta süreç kaydı, başvuruda 10-20 iş.
IB Diploma sürecinde "portfolyo" tek bir belge değil, üç ayrı ihtiyacın ortak adıdır: zorunlu CAS portföyü, sanat derslerinin değerlendirme portfolyoları (Visual Arts process portfolio gibi) ve yurt dışı başvurularında istenen üniversite portfolyosu. Üçünün de ortak paydası aynıdır: süreci kanıtlayan, düzenli tutulmuş, yansıtma içeren bir arşiv. Bu rehber üç portfolyo türünü tek bir çalışma sistemine bağlar.
1. CAS portföyü: diploma şartı
CAS portföyü ManageBac (veya okulun kullandığı sistem) üzerinde tutulur ve üç bileşen ister: deneyim kaydı, kanıt (fotoğraf, video, katılım belgesi) ve yansıtma yazısı. İşleyen sistem şudur:
- Haftalık 15 dakika kuralı: Her hafta sabit bir zamanda o haftanın etkinliklerini kaydedin; dönem sonu toplu giriş, koordinatör iadesinin bir numaralı sebebidir.
- Kanıtı anında toplayın: Etkinlik sırasında 2-3 fotoğraf + kısa not; sonradan kanıt üretmek hem zor hem inandırıcılıktan uzaktır.
- Yansıtmayı çıktıya bağlayın: Her yansıtmada 7 öğrenme çıktısından hangisine kanıt ürettiğinizi açıkça işaretleyin.
2. Sanat dersi portfolyoları: notun kendisi
Visual Arts'ta process portfolio, Müzik'te exploration portfolyosu doğrudan puanlanan bileşenlerdir. Burada ölçülen şey bitmiş ürün değil süreçtir: deneme, hata, teknik araştırma ve sanatçı incelemelerinin görünür olması. Üç pratik kural:
- Her çalışma seansından tarihli görsel kayıt alın (eskiz, ara aşama, son hal).
- Sanatçı/eser incelemelerini kendi işinizle açıkça ilişkilendirin ("bu tekniği X'ten uyarladım" cümlesi rubrikte karşılık bulur).
- Ekran sayfası (screen) sınırlarını erken öğrenin ve seçimi son aya bırakmayın; küratörlük de puanlanan bir beceridir.
3. Üniversite başvuru portfolyosu
Sanat, mimarlık ve tasarım programları başvuruda 10-20 işlik dijital portfolyo ister. IB öğrencisinin avantajı, DP sürecinin zaten portfolyo malzemesi üretmesidir: IA'lar, Visual Arts işleri, CAS projeleri. Slideroom ve benzeri platformlara yüklenecek seçkide çeşitlilik (teknik + konu) ve süreç sayfaları (bitmiş işin yanında eskizler) aranır.
Dijital araç seti
- Arşiv: Google Drive/OneDrive'da yıl-ay klasör yapısı; her dosya adında tarih ve etkinlik.
- Tarama: Eskiz ve el yazısı için telefon tarama uygulamaları (aydınlık, gölgesiz, dik açı).
- Düzenleme: Portfolyo sayfa tasarımı için Canva/InDesign; yazı-görsel dengesi tutarlı bir şablon üzerinden kurulmalı.
- Yedekleme: İki konum kuralı — bulut + harici disk. DP2 baharında kaybolan portfolyo dosyası telafi edilemez.
Zamanlama: iki yıllık portfolyo takvimi
- DP1 güz: CAS kayıt sistemi kurulur; sanat derslerinde deneme işleri arşivlenmeye başlar.
- DP1 bahar-yaz: CAS projesi yürütülür; üniversite portfolyosu gerekiyorsa hedef okulların format şartları taranır.
- DP2 güz: Sanat portfolyolarının seçki ve düzenleme aşaması; başvuru portfolyosu final haline getirilir (başvurular Kasım-Ocak).
- DP2 bahar: Yalnızca zorunlu güncellemeler; bu dönem sınav hazırlığına ayrılmalıdır.